Du lịch

Vui hái chè dưới tiếng đàn Tính giữa đất trời ATK

Thứ năm, 26/02/2026 - 06:46 (GMT+7)

TCVM - Mỗi độ xuân về, trên quê hương cách mạng ATK Định Hoá (xã Phú Đình, tỉnh Thái Nguyên hôm nay) đất trời như bừng lên sức sống mới. Những đồi chè xanh mướt, những nương lúa ăm ắp nước, tiếng nói cười rộn ràng khắp xóm làng… tất cả hòa quyện tạo nên một mùa xuân đầy hy vọng và niềm tin.

Giữa núi rừng ATK Định Hóa, địa danh Phú Đình từ lâu đã khắc sâu trong lịch sử dân tộc như “trái tim” của Thủ đô kháng chiến, nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng Trung ương Đảng, Chính phủ từng ở, làm việc và đưa ra những quyết sách trọng đại.

Ngày hội của bản làng

Ngày mồng 9 tháng Giêng Bính Ngọ (tức ngày 25-2), khi sắc xuân còn đọng lại trên những nương chè, giọt mưa xuân nặng trĩu cây nêu trước nhà, người dân khắp vùng ATK Phú Đình, tỉnh Thái Nguyên đã xúng xính áo quần đẹp nhất đi trẩy hội. Nghệ nhân đàn tính Nguyễn Thị Định (dân tộc Tày ở thôn Trung Tâm, xã Phú Đình) dậy từ sớm so lại dây đàn để tiếng đàn được trong hơn, vang vọng hơn giữa đất trời.

Còn chị Ma Thị Phương (ở thôn Hoàng Hà), Đội trưởng Đội hát múa Then xã Phú Bình cũng dậy từ tinh mơ trước cả lúc con gà gáy le te đầu ngõ để giục con gái là Nguyễn Thị Ngọc Quỳnh (đang học lớp 8 THCS Phú Bình) trang điểm cùng mẹ và các bác tham gia đội hát múa. Chị Phương cho biết, lần đầu tiên biểu diễn trên nương chè cổ vũ cuộc thi hái chè nên tiếng hát cũng cần trau chuốt hơn, điệu đàn cũng cần ngân nga hơn để du khách thêm mến yêu và quay trở lại ATK Phú Bình.

Hoà cùng dòng người tham gia lễ hội đầu xuân ở Phú Bình, anh Nguyễn Quang Hải (du khách ở phường Dương Nội, Hà Nội) cho biết, giữa núi rừng ATK Định Hóa, địa danh Phú Đình từ lâu đã khắc sâu trong lịch sử dân tộc như “trái tim” của Thủ đô kháng chiến, nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng Trung ương Đảng, Chính phủ từng ở, làm việc và đưa ra những quyết sách trọng đại. Con đường du xuân mới về Phú Đình như đưa chúng tôi được “về nguồn” được sống lại những tháng năm hào hung và chứng kiến cuộc sống mới nơi đây.

Ngày hội hái chè rộn ràng giữa những làn điệu Then cất lên giữa đất trời ATK như càng níu chân du khách đến với nơi đây. Bà Mông Chí Mùa, Trưởng Phòng kinh tế xã Phú Đình tự hào khoe, hát Then không chỉ là một loại hình nghệ thuật dân gian đặc sắc của đồng bào dân tộc Tày, Nùng, mà còn là tiếng lòng, là nhịp thở văn hóa gắn bó mật thiết với đời sống lao động và sinh hoạt cộng đồng nơi đây.

Ngày hội đầu xuân của bà con xã Phú Đình.

“Giữa sắc xanh của chè và nhịp điệu rộn ràng của hội thi, những câu Then cất lên càng tăng sự nhẹ nhàng, lôi cuốn tại không gian, đưa chúng ta gần hơn với cội nguồn truyền thống, với những giá trị văn hóa được gìn giữ qua bao thế hệ trên mảnh đất Phú Đình anh hùng. Đó cũng chính là sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa lao động và nghệ thuật, giữa sản xuất và đời sống tinh thần... làm nên bản sắc riêng có của vùng quê cách mạng ATK Phú Đình” – Bà Mông Chí Mùa nói.

Hướng về ATK ngày mai

Trên nền tảng lịch sử hào hùng của ATK Định Hoá, xã Phú Đình mới được thành lập sau sáp nhập đang mở ra chặng đường phát triển mới. Vùng đất giàu truyền thống cách mạng, đa sắc màu văn hóa và phong cảnh hữu tình Phú Đình đang từng bước khẳng định mình như một điểm đến giàu tiềm năng của du lịch lịch sử, văn hóa và sinh thái, vừa gìn giữ ký ức hào hùng, vừa kiến tạo tương lai thịnh vượng.

Ôn lại quá khứ hào hùng của ATK, ông Phùng Văn Đăng, Phó Chủ tịch Uỷ ban nhân dân xã Phú Đình cho biết, trong kháng chiến chống thực dân Pháp, giai đoạn 1947 - 1954, Phú Đình được Chủ tịch Hồ Chí Minh, Trung ương Đảng và Chính phủ chọn làm nơi ở, làm việc, lãnh đạo cách mạng. Nơi đây gắn liền với nhiều quyết sách quan trọng mang tầm quốc gia, quyết định vận mệnh của dân tộc. Cái tên Phú Đình từ đó đã đi vào lịch sử như một biểu tượng của tinh thần kháng chiến, trở thành trung tâm trong vùng lõi Khu di tích quốc gia đặc biệt ATK Định Hóa - “Thủ đô kháng chiến, Thủ đô gió ngàn”.

Phú Đình hôm nay, vừa là di sản quý giá không phải địa phương nào cũng có được, vừa là niềm tự hào của cả tỉnh Thái Nguyên và đất nước. Ông Nguyễn Tùng Lâm, Trưởng Phòng Quản lý du lịch, Sở Văn hoá Thể thao tỉnh Thái Nguyên cho biết, trên địa bàn xã Phú Đình có tới 30 di tích lịch sử và danh thắng, trong đó 15 di tích đã được xếp hạng, gồm 9/13 điểm di tích thuộc Khu di tích quốc gia đặc biệt ATK Định Hóa, 4 di tích cấp quốc gia và 2 di tích cấp tỉnh.

“Đó là hệ thống di sản phong phú, góp phần minh chứng rõ nét vai trò đặc biệt của Phú Đình trong tiến trình cách mạng. Cùng với đó, cảnh quan thiên nhiên nơi đây cũng mang vẻ đẹp thơ mộng, hào hùng, gắn liền với lịch sử. Những địa danh như Đèo De, thác Khuôn Tát, đồi Khau Tý… không chỉ là chứng nhân của một thời gian khó mà còn là điểm đến hấp dẫn trong hành trình khám phá miền đất “Thủ đô gió ngàn”. – Ông Lâm nói.

Phú Đình hiện là nơi quần cư của 14 dân tộc anh em Tày, Sán Chay, Dao. Sự đa dạng về thành phần dân tộc đã tạo nên một kho tàng văn hóa truyền thống giàu bản sắc, được gìn giữ bền bỉ qua nhiều thế hệ. Những làn điệu Then, Lượn, những lễ hội dân gian như Lồng Tồng, cùng với nghề thủ công đan nón Tày, làm đàn Tính, trồng và chế biến chè… vẫn được duy trì, tạo nên sắc thái riêng có cho Phú Đình. Người dân nơi đây vừa gắn bó với ruộng nương, vừa trân trọng, giữ gìn những giá trị tinh thần, coi đó là cội nguồn sức mạnh để vượt qua thử thách.

Hệ thống di tích gắn với Chủ tịch Hồ Chí Minh và Trung ương Đảng trong kháng chiến đã trở thành những địa chỉ đỏ thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước đến với Phú Đình. Không chỉ dừng lại ở giá trị lịch sử, các di tích còn được gắn kết với sinh hoạt văn hóa cộng đồng, góp phần nuôi dưỡng đời sống tinh thần của nhân dân. Trong tương lai, từ những lợi thế sẵn có, với sự quan tâm và sự chủ động của chính quyền, Phú Đình đã bắt đầu và mở ra hướng phát triển khai thác tiềm năng du lịch lịch sử, văn hóa, sinh thái… đưa địa danh ATK mãi trở thành huyền thoại trong tâm trí người dân Việt và thế giới.