Tổng thống Donald Trump cảnh báo các quốc gia không được rút khỏi các thoả thuận thương mại đã ký với Hoa Kỳ
Thứ năm, 26/02/2026 - 10:03 (GMT+7)
TCVM - Trong một tuyên bố mới đây gây nhiều tranh cãi trên chính trường quốc tế, cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump nhấn mạnh rằng các quốc gia tham gia vào những thỏa thuận thương mại lớn "không nên và không được phép rút lui một cách tùy tiện".
Phát ngôn này ngay lập tức thu hút sự chú ý của giới quan sát, bởi nó phản ánh rõ nét tư duy thương mại cứng rắn, mang tính áp đặt mà ông Trump từng theo đuổi trong suốt nhiệm kỳ tổng thống của mình.
Theo ông Trump, các thỏa thuận thương mại không chỉ là công cụ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế mà còn là nền tảng của trật tự kinh tế toàn cầu. Việc một quốc gia đơn phương rút khỏi cam kết, theo ông, sẽ làm suy yếu lòng tin, gây xáo trộn chuỗi cung ứng và tạo ra tiền lệ nguy hiểm cho quan hệ quốc tế. "Nếu ai cũng có thể rút lui khi thấy bất lợi, thì không còn thỏa thuận nào có giá trị" ông Trump tuyên bố.
Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh thế giới đang chứng kiến làn sóng xem xét lại các hiệp định thương mại đa phương. Nhiều quốc gia, dưới áp lực chính trị trong nước hoặc biến động kinh tế toàn cầu, ngày càng cân nhắc lợi ích - chi phí của việc tiếp tục tham gia các hiệp định dài hạn. Trong bối cảnh đó, quan điểm của ông Trump thể hiện một cách nhìn trái chiều: thay vì linh hoạt điều chỉnh, ông nhấn mạnh tính ràng buộc và kỷ luật.
Giới phân tích cho rằng phát ngôn này không chỉ nhắm đến các đối tác thương mại của Mỹ, mà còn gửi thông điệp trực tiếp đến cử tri trong nước - đặc biệt là tầng lớp lao động và doanh nghiệp sản xuất.
Trong quá khứ, ông Trump từng nhiều lần chỉ trích các hiệp định mà ông cho là "bất công" với Mỹ, song đồng thời cũng yêu cầu các đối tác phải tuân thủ nghiêm ngặt những cam kết đã ký.
Điều này phản ánh mâu thuẫn cố hữu trong chính sách thương mại của ông: vừa sẵn sàng rút lui khi Mỹ thấy bất lợi, vừa phản đối các nước khác làm điều tương tự.
Từ góc độ luật pháp quốc tế, các thỏa thuận thương mại thường bao gồm điều khoản cho phép rút lui, nhưng kèm theo những quy trình và thời hạn rõ ràng. Do đó, tuyên bố "không được rút" của ông Trump mang tính chính trị nhiều hơn pháp lý.
Tuy vậy, nó vẫn có tác động không nhỏ đến tâm lý thị trường và quan hệ ngoại giao, đặc biệt khi ông Trump tiếp tục là một nhân vật có ảnh hưởng lớn trong đời sống chính trị Mỹ.
Các chuyên gia kinh tế cảnh báo rằng việc cứng rắn hóa lập trường thương mại có thể làm gia tăng căng thẳng giữa các nền kinh tế lớn.
Trong bối cảnh toàn cầu hóa đang đối mặt với nhiều thách thức - từ xung đột địa chính trị đến biến đổi khí hậu - sự hợp tác và linh hoạt được xem là yếu tố then chốt. Một cách tiếp cận mang tính áp đặt, nếu không đi kèm đối thoại và cải cách thể chế, có thể dẫn đến phản ứng ngược.

Tổng thống Trump phát đi thông điệp cứng rắn về thuế quan
Ở chiều ngược lại, những người ủng hộ ông Trump cho rằng tuyên bố này là cần thiết để bảo vệ tính nghiêm túc của các thỏả thuận quốc tế. Theo họ, việc rút lui dễ dàng khiến các hiệp định trở nên hình thức, làm suy yếu kỷ cương thương mại toàn cầu. Từ góc nhìn này, lập trường của ông Trump được xem như lời cảnh báo nhằm duy trì trật tự và trách nhiệm giữa các quốc gia.
Dù được nhìn nhận theo hướng nào, phát ngôn của ông Trump một lần nữa cho thấy thương mại quốc tế không chỉ là vấn đề kinh tế thuần túy, mà còn là công cụ quyền lực và ảnh hưởng chính trị.
Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc ngày càng gay gắt, mỗi tuyên bố từ những nhân vật có tầm ảnh hưởng đều có thể tạo ra làn sóng lan tỏa vượt ra ngoài biên giới quốc gia.
Trong thời gian tới, giới quan sát sẽ tiếp tục theo dõi xem liệu quan điểm cứng rắn này có được cụ thể hóa thành chính sách hay chỉ dừng lại ở mức thông điệp chính trị.
Tuy nhiên, điều chắc chắn là tuyên bố của ông Trump đã khơi lại cuộc tranh luận lớn về bản chất của các thỏa thuận thương mại: đó là cam kết bất biến hay công cụ linh hoạt để thích ứng với một thế giới đang thay đổi nhanh chóng.
Tiến sĩ Nguyễn Thắng Cảnh