Thứ Năm, 23/04/2026 19:18

Tạp chí Việt Mỹ

Tất cả chuyên mục

Iran nổ súng vào tàu chở dầu qua eo biển Hormuz khiến căng thẳng leo thang

Thứ năm, 23/04/2026 - 10:29 (GMT+7)

TCVM - Trong những ngày gần đây, tình hình khu vực Trung Đông tiếp tục diễn biến hết sức phức tạp khi Iran bị cáo buộc đã nổ súng vào các tàu thương mại, trong đó có tàu chở dầu, khi đi qua eo biển Hormuz.

Diễn biến vụ việc

Theo các nguồn tin quốc tế, lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã nổ súng vào một tàu container đang di chuyển qua eo biển Hormuz. Đây là khu vực vận chuyển khoảng 1/5 sản lượng dầu mỏ toàn cầu.

Cụ thể, vụ việc xảy ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Iran và Mỹ chưa hạ nhiệt. Một tàu đã bị bắn và hư hại, trong khi một tàu khác báo cáo bị tấn công và buộc phải dừng lại trên biển.

Trước đó, cũng đã có các vụ nổ súng nhằm vào tàu chở dầu gần khu vực này, trong đó các xuồng vũ trang của Iran bị cáo buộc bắn vào tàu đang di chuyển qua eo biển.

Iran cho rằng các tàu bị tấn công đã “không tuân thủ cảnh báo”, đồng thời khẳng định quyền kiểm soát eo biển trong bối cảnh Mỹ tiến hành phong tỏa hàng hải đối với nước này.

Nguyên nhân sâu xa

Căng thẳng hiện nay bắt nguồn từ cuộc đối đầu giữa Iran và Mỹ cùng các đồng minh, liên quan đến phong tỏa hàng hải của Mỹ đối với Iran, tranh chấp địa chính trị tại Trung Đông, cũng như xung đột lan rộng liên quan đến Israel và các lực lượng trong khu vực.

Mỹ đã triển khai các biện pháp kiểm soát tàu thuyền liên quan đến Iran, thậm chí bắt giữ tàu chở dầu bị nghi vận chuyển dầu lậu.

Đáp lại, Iran tuyên bố sẽ không để eo biển Hormuz “mở cửa tự do” nếu các lệnh phong tỏa còn tiếp diễn, và sẵn sàng có hành động quân sự để bảo vệ lợi ích quốc gia.

Iran vẫn kiểm soát và đe doạ eo biển Hormuz

Phản ứng của các bên

Mỹ lên án mạnh mẽ các hành động tấn công tàu thương mại, coi đây là mối đe dọa nghiêm trọng đối với tự do hàng hải. Washington đồng thời tiếp tục duy trì phong tỏa đối với các cảng Iran và tăng cường hiện diện quân sự trong khu vực.

Anh và các nước châu Âu bày tỏ quan ngại sâu sắc, đồng thời kêu gọi kiềm chế và đảm bảo an toàn hàng hải. Lực lượng giám sát hàng hải của Anh đã nhanh chóng đưa ra cảnh báo về các vụ tấn công, đồng thời theo dõi chặt chẽ tình hình.

Một số quốc gia châu Á, trong đó có Ấn Độ, đã triệu tập đại sứ Iran để phản đối sau khi tàu mang cờ nước này bị tấn công. Điều này cho thấy lo ngại lan rộng về an toàn của các tuyến vận tải dầu khí – nguồn cung thiết yếu cho nhiều nền kinh tế trong khu vực.

Về phía mình, Iran khẳng định các hành động là “phản ứng cần thiết” trước các biện pháp phong tỏa và can thiệp từ bên ngoài. Tehran cũng cảnh báo sẽ tiếp tục có các biện pháp mạnh nếu Mỹ không chấm dứt các hoạt động quân sự và kiểm soát tại khu vực.

Tác động đối với thế giới

Eo biển Hormuz là tuyến đường vận chuyển dầu mỏ quan trọng bậc nhất thế giới, do đó bất kỳ gián đoạn nào cũng có thể khiến giá dầu tăng mạnh và gây bất ổn thị trường.

Các vụ nổ súng gần đây làm gia tăng nguy cơ đối đầu trực tiếp giữa Iran và Mỹ, thậm chí có thể kéo theo sự tham gia của các nước khác trong khu vực.

Không chỉ dầu mỏ, nhiều loại hàng hóa quan trọng cũng đi qua tuyến đường này. Việc mất an toàn hàng hải sẽ ảnh hưởng lớn đến chuỗi cung ứng toàn cầu.

Triển vọng và khuyến nghị

Hiện nay, các nỗ lực ngoại giao vẫn đang được thúc đẩy, trong đó có vai trò trung gian của một số quốc gia như Pakistan nhằm hạ nhiệt căng thẳng. Tuy nhiên, tình hình vẫn hết sức mong manh.

Các chuyên gia cho rằng cần tăng cường đối thoại giữa các bên, tôn trọng luật pháp quốc tế về tự do hàng hải và tránh các hành động quân sự đơn phương.

Việc Iran nổ súng vào tàu chở dầu tại eo biển Hormuz là diễn biến nghiêm trọng, phản ánh sự leo thang căng thẳng tại Trung Đông. Sự kiện này không chỉ là vấn đề khu vực mà còn tác động trực tiếp đến an ninh năng lượng và ổn định kinh tế toàn cầu.

Trong bối cảnh đó, cộng đồng quốc tế cần phát huy vai trò trung gian hòa giải nhằm ngăn chặn nguy cơ xung đột lan rộng và bảo đảm an toàn cho tuyến hàng hải quan trọng bậc nhất thế giới.

Tiến sĩ Nguyễn Thắng Cảnh

tin mới cập nhật