Câu chuyện Đại sứ

(Nguồn ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Bước tiến chiến lược trong kỷ nguyên mới

Sau hơn ba thập kỷ thiết lập quan hệ ngoại giao từ năm 1992, Việt Nam và Hàn Quốc đã khẳng định vị thế là những đối tác kinh tế chiến lược hàng đầu tại khu vực châu Á. Hiện nay, Hàn Quốc duy trì vị thế trong nhóm các nhà đầu tư trực tiếp nước ngoài lớn nhất tại Việt Nam, đóng góp quan trọng vào sự năng động của bức tranh kinh tế song phương với những bước tăng trưởng bứt phá trong những năm gần đây.

Minh chứng rõ nét cho sự gắn kết này là kim ngạch thương mại hai chiều đã chạm mốc khoảng 86 đến 87 tỷ USD vào năm 2024, đưa Việt Nam trở thành một trong những đối tác thương mại trọng yếu nhất của Hàn Quốc trong khu vực. 

Việc tận dụng hiệu quả các khuôn khổ hợp tác đa phương và song phương như Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – Hàn Quốc (VKFTA) cùng Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) đã tạo ra hành lang pháp lý thông thoáng, thúc đẩy mạnh mẽ dòng vốn đầu tư và mở rộng dư địa tiếp cận thị trường cho cộng đồng doanh nghiệp hai nước.

Đặc biệt, cơ cấu thương mại song phương đang ghi nhận sự dịch chuyển tích cực sang các ngành công nghiệp có hàm lượng tri thức và giá trị gia tăng cao. Các nhóm hàng công nghệ cao như máy tính, linh kiện điện tử và thiết bị viễn thông hiện chiếm tỷ trọng áp đảo, phản ánh xu hướng hợp tác sâu rộng trong lĩnh vực kinh tế số và sản xuất thông minh. 

Sự chuyển dịch này không chỉ củng cố vị thế của hai quốc gia trong chuỗi cung ứng toàn cầu mà còn đặt nền móng vững chắc cho quan hệ đối tác chiến lược toàn diện trong giai đoạn phát triển mới.

(Đại sứ Hàn Quốc tại Việt Nam Choi Young Sam - Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Ngành điện tử: Trụ cột chiến lược trong hợp tác đầu tư và thương mại Việt - Hàn

Lĩnh vực điện tử hiện đóng vai trò là điểm sáng nổi bật nhất trong bức tranh hợp tác kinh tế giữa Việt Nam và Hàn Quốc.

Với tầm nhìn chiến lược, hàng loạt tập đoàn công nghệ hàng đầu từ xứ sở Kim chi đã tin tưởng lựa chọn Việt Nam làm cứ điểm sản xuất trọng yếu trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Sự hiện diện của các tổ chức quốc tế như OECD cũng ghi nhận rằng các doanh nghiệp công nghệ Hàn Quốc đã rót hàng chục tỷ USD vào thị trường Việt Nam, không chỉ tạo việc làm ổn định cho hơn 100.000 lao động mà còn đóng góp then chốt vào sự tăng trưởng bứt phá của kim ngạch xuất khẩu quốc gia.

Vị thế của Việt Nam trên bản đồ công nghệ thế giới đã được nâng tầm rõ rệt khi trở thành một trong những trung tâm sản xuất thiết bị điện tử quan trọng nhất toàn cầu.

Minh chứng cho sức mạnh này là tổng kim ngạch xuất khẩu điện tử đã đạt con số ấn tượng hơn 126 tỷ USD trong năm 2024, chiếm tới một phần ba tổng giá trị xuất khẩu của cả nước. Các mặt hàng chủ lực như điện thoại thông minh, máy tính và linh kiện điện tử chất lượng cao liên tục giữ vững vị trí dẫn đầu trong danh mục hàng hóa xuất khẩu, khẳng định năng lực sản xuất và sự thích ứng mạnh mẽ của Việt Nam với các tiêu chuẩn quốc tế.

Các mặt hàng như điện thoại, máy tính và linh kiện điện tử liên tục nằm trong nhóm hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam. Trong nửa đầu năm 2025, máy tính và linh kiện chiếm hơn 40% kim ngạch xuất khẩu sang Hàn Quốc, cho thấy vai trò ngày càng quan trọng của lĩnh vực công nghệ cao trong quan hệ thương mại song phương.

Thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu công nghiệp Việt Nam qua dòng vốn Hàn Quốc

Sự tham gia sâu hơn của doanh nghiệp Hàn Quốc trong lĩnh vực điện tử đã góp phần thúc đẩy quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế của Việt Nam theo hướng công nghiệp hóa và hiện đại hóa.

Theo báo cáo kinh tế năm 2025, các sản phẩm công nghiệp chế biến chiếm gần 89% tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam, phản ánh xu hướng tăng tỷ trọng ngành công nghiệp trong cơ cấu nền kinh tế.

Ngoài đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng xuất khẩu, dòng vốn đầu tư từ Hàn Quốc còn tạo hiệu ứng lan tỏa sang các ngành liên quan như logistics, dịch vụ kỹ thuật và công nghiệp hỗ trợ. Quá trình này góp phần nâng cao năng lực sản xuất và từng bước đưa Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Việc trở thành trung tâm sản xuất thiết bị điện tử giúp Việt Nam tăng khả năng tiếp cận công nghệ mới, đồng thời thúc đẩy nhu cầu về nguồn nhân lực kỹ thuật chất lượng cao. Đây được xem là yếu tố quan trọng để nâng cao năng suất lao động và năng lực cạnh tranh quốc gia trong dài hạn.

Thách thức chuyển giao công nghệ và nâng cao năng lực nội địa

Dù hợp tác đầu tư mang lại nhiều lợi ích chiến lược, mức độ lan tỏa công nghệ từ khu vực FDI sang các doanh nghiệp trong nước hiện vẫn còn những hạn chế nhất định.

Theo đánh giá từ OECD, phần lớn các đơn vị nội địa hiện mới chỉ dừng lại ở việc tham gia vào những công đoạn có giá trị gia tăng thấp trong chuỗi sản xuất toàn cầu, trong khi các linh kiện công nghệ cốt lõi và phức tạp vẫn do khối doanh nghiệp nước ngoài nắm giữ và điều hành.

Thực trạng này phản ánh qua cơ cấu xuất khẩu khi khu vực có vốn đầu tư nước ngoài vẫn chiếm tỷ trọng áp đảo với hơn 77% tổng kim ngạch năm 2025. Con số này cho thấy nền kinh tế Việt Nam đang trong giai đoạn chuyển đổi then chốt, đòi hỏi những bước đi quyết liệt hơn để nâng cao nội lực và năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp trong nước.

Việc cải thiện khả năng hấp thụ công nghệ không chỉ giúp tận dụng tối đa các cơ hội hợp tác quốc tế mà còn là chìa khóa để đa dạng hóa thị trường và tăng cường khả năng thích ứng trước những biến động phức tạp của chính sách thương mại toàn cầu.

Triển vọng hợp tác trong giai đoạn mới

Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang được tái cấu trúc, Việt Nam tiếp tục được đánh giá là điểm đến hấp dẫn đối với các doanh nghiệp công nghệ Hàn Quốc. Hai nước đặt mục tiêu nâng kim ngạch thương mại song phương lên 150 tỷ USD vào năm 2030 theo hướng cân bằng và bền vững hơn.

Để tận dụng tốt hơn cơ hội từ quan hệ hợp tác kinh tế với Hàn Quốc, Việt Nam cần tiếp tục hoàn thiện môi trường đầu tư, phát triển công nghiệp hỗ trợ và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong các lĩnh vực công nghệ cao. Đồng thời, việc tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước sẽ góp phần nâng cao giá trị gia tăng nội địa và thúc đẩy quá trình công nghiệp hóa bền vững.

Quan hệ kinh tế Việt - Hàn trong ngành điện tử hiện là động lực then chốt thúc đẩy xuất khẩu và chuyển dịch cơ cấu công nghiệp của Việt Nam. Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu gay gắt, việc nâng cao nội lực cho doanh nghiệp trong nước đóng vai trò quyết định để tận dụng tối đa các cơ hội hợp tác song phương. Đây chính là nền tảng quan trọng giúp Việt Nam phát triển bền vững và xác lập vị thế cao hơn trong chuỗi giá trị toàn cầu.