Tìm hiểu pháp luật

Bất chấp nhiều tuyên bố cứng rắn từ chính quyền, các tổ chức tội phạm xuyên quốc gia vẫn tiếp tục lợi dụng kẽ hở pháp lý, tham nhũng và nhu cầu lao động giá rẻ để duy trì, thậm chí mở rộng hoạt động.

Theo các báo cáo điều tra độc lập và phản ánh của truyền thông khu vực, nhiều khu phức hợp tại các thành phố như

Sihanoukville, Poipet hay khu vực ngoại ô thủ đô Phnom Penh đã bị biến thành "đại bản doanh" của các đường dây lừa đảo trực tuyến.

Những nơi này thường được ngụy trang dưới vỏ bọc casino, khu nghỉ dưỡng hoặc công ty công nghệ, nhưng thực chất là trung tâm điều hành các vụ lừa đảo tài chính, tiền điện tử và giả mạo tình cảm (romance scam).

Mô hình hoạt động tinh vi

Các trung tâm lừa đảo tại Campuchia vận hành theo mô hình khép kín. Nạn nhân - chủ yếu là người lao động từ Việt Nam, Trung Quốc, Thái Lan và một số nước châu Phi - bị dụ dỗ bằng lời hứa "việc nhẹ lương cao". Khi sang tới nơi, họ bị tịch thu giấy tờ, ép làm việc 12-16 giờ mỗi ngày, nếu không đạt "chỉ tiêu" sẽ bị đánh đập, bỏ đói hoặc giam giữ trái phép.

Bên trong, các nhóm tội phạm phân công rõ ràng: bộ phận viết kịch bản lừa đảo, bộ phận giả danh nhân viên ngân hàng hoặc nhà đầu tư, và nhóm kỹ thuật phụ trách che giấu dòng tiền qua tiền điện tử. Mục tiêu của chúng không chỉ là người dân trong khu vực Đông Nam Á mà còn vươn tới châu Âu và Bắc Mỹ.

Tội phạm lừa đảo trực tuyến đang trở thành vấn đề nhức nhối tại Campuchia

Vì sao vẫn tồn tại?

Một trong những nguyên nhân chính khiến các trung tâm này tiếp tục mọc lên là lợi nhuận khổng lồ. Theo ước tính của Liên Hợp Quốc, các hoạt động lừa đảo trực tuyến tại

Đông Nam Á mang lại hàng chục tỷ USD mỗi năm. Số tiền này đủ để các băng nhóm mua chuộc quan chức địa phương, thuê luật sư và duy trì hệ thống bảo vệ nghiêm ngặt.

Bên cạnh đó, khung pháp lý tại Campuchia vẫn còn nhiều hạn chế. Việc điều tra tội phạm công nghệ cao đòi hỏi nguồn nhân lực và kỹ thuật hiện đại, trong khi lực lượng thực thi pháp luật địa phương chưa được trang bị đầy đủ.

Không ít vụ truy quét chỉ mang tính hình thức, bắt giữ được một số lao động bị ép buộc thay vì các ông trùm đứng sau.

Hệ lụy đối với khu vực

Sự tồn tại dai dẳng của các trung tâm lừa đảo không chỉ gây tổn hại đến hình ảnh Campuchia mà còn đe dọa an ninh kinh tế - xã hội toàn khu vực.

Hàng nghìn gia đình lâm vào cảnh nợ nần vì bị lừa đảo, trong khi nhiều lao động trẻ mất tích hoặc trở về với chấn thương tâm lý nặng nề.

Đối với các nước láng giềng như Việt Nam và Thái Lan, đây còn là bài toán về bảo hộ công dân và hợp tác tư pháp. Nhiều vụ giải cứu chỉ thành công khi có áp lực ngoại giao hoặc sự can thiệp của truyền thông, cho thấy cơ chế phối hợp hiện tại vẫn chưa đủ mạnh.

Nỗ lực và nghi vấn

Chính phủ Campuchia đã nhiều lần tuyên bố sẽ "không khoan nhượng" với tội phạm lừa đảo, đồng thời tiến hành một số chiến dịch truy quét lớn trong năm 2023-2024.

Tuy nhiên, các tổ chức nhân quyền cho rằng những biện pháp này chưa mang tính bền vững. Sau mỗi đợt truy quét, các trung tâm lại nhanh chóng hoạt động trở lại hoặc di chuyển sang địa điểm khác.

Một số chuyên gia nhận định, nếu không giải quyết tận gốc vấn đề tham những và cải cách hệ thống pháp luật, các trung tâm lừa đảo sẽ tiếp tục tồn tại như một "ngành công nghiệp ngầm".