Ukraina đẩy mạnh tổng động viên, phục vụ chiến lược lâu dài trong cuộc chiến với Nga
Thứ hai, 19/01/2026 - 06:12 (GMT+7)
TCVM - Sau hơn hai năm xung đột kéo dài, Ukraina đang bước vào một giai đoạn then chốt khi chính quyền Kiev triển khai các biện pháp tổng động viên quy mô lớn nhằm bổ sung lực lượng cho tiền tuyến.
Đây không chỉ là một quyết định quân sự, mà còn là phép thử lớn đối với sức chịu đựng của xã hội, nền kinh tế và ý chí quốc gia trong bối cảnh chiến tranh chưa có hồi kết.
Tổng động viên, về bản chất, là nỗ lực huy động tối đa nguồn nhân lực sẵn có để duy trì và củng cố năng lực chiến đấu.
Trong bối cảnh thương vong gia tăng và chiến tuyến kéo dài hàng nghìn kilômét, Ukraine buộc phải mở rộng diện gọi nhập ngũ, siết chặt quản lý độ tuổi và điều chỉnh các diện miễn trừ.
Những thay đổi này được Quốc hội Ukraine - Verkhovna Rada - thông qua trong các gói luật cải cách quân sự, nhằm bảo đảm "công bằng động viên" và hạn chế tình trạng trốn tránh nghĩa vụ.
Chính phủ Ukraine cho rằng đây là lựa chọn không thể trì hoãn. Tổng thống Volodymyr Zelenskyy nhiều lần nhấn mạnh đất nước đang đứng trước "cuộc chiến vì sự tồn vong", trong đó mỗi công dân đều có vai trò.
Theo các quan chức quốc phòng, việc tăng cường quân số là điều kiện tiên quyết để giữ vững phòng tuyến, luân phiên lực lượng và chuẩn bị cho các chiến dịch dài hạn.

Ukraina đang tăng cường tổng động viên nhằm cung cấp nhân lực cho cuộc chiến với Nga
Tuy nhiên, tổng động viên cũng làm bộc lộ những áp lực xã hội nặng nề. Nhiều gia đình phải chia cắt khi đàn ông trong độ tuổi nghĩa vụ lên đường nhập ngũ, trong khi phụ nữ và người cao tuổi gánh vác phần lớn trách nhiệm hậu phương.
Các doanh nghiệp, đặc biệt trong lĩnh vực sản xuất và xây dựng, đối mặt với tình trạng thiếu lao động nghiêm trọng. Nền kinh tế thời chiến vốn đã suy yếu lại càng chịu sức ép khi nguồn nhân lực bị rút khỏi thị trường lao động.
Dư luận trong nước vì thế có nhiều luồng ý kiến trái chiều. Một bộ phận người dân ủng hộ mạnh mẽ chính sách tổng động viên, coi đó là nghĩa vụ thiêng liêng để bảo vệ độc lập và chủ quyền.
Ngược lại, cũng xuất hiện những lo ngại về tính minh bạch trong quá trình gọi nhập ngũ, cũng như chất lượng huấn luyện và trang bị cho binh sĩ mới.
Các tổ chức xã hội dân sự kêu gọi chính quyền bảo đảm quyền lợi cho quân nhân và gia đình họ, từ chế độ lương thưởng, chăm sóc y tế đến hỗ trợ tâm lý sau chiến tranh.
Ở bình diện quốc tế, động thái tổng động viên của Ukraine được theo dõi sát sao. Các đồng minh phương Tây xem đây là dấu hiệu cho thấy Kiev quyết tâm tiếp tục cuộc chiến, đồng thời là cơ sở để duy trì viện trợ quân sự và tài chính.
Trong khi đó, Nga - Nga - coi các biện pháp này là bằng chứng cho thấy Ukraine đang gặp khó khăn về nhân lực, từ đó gia tăng sức ép quân sự và tâm lý trên chiến trường.
Thách thức lớn nhất của tổng động viên không chỉ nằm ở con số binh sĩ được gọi nhập ngũ, mà còn ở khả năng chuyển hóa nguồn nhân lực ấy thành sức mạnh chiến đấu thực sự.
Điều này đòi hỏi hệ thống huấn luyện hiệu quả, chuỗi cung ứng vũ khí ổn định và sự phối hợp chặt chẽ giữa quân đội với xã hội.
Nếu thiếu một trong những yếu tố đó, tổng động viên có nguy cơ trở thành gánh nặng hơn là lợi thế.
Trong lịch sử, nhiều quốc gia từng phải dựa vào tổng động viên để vượt qua thời khắc sinh tử. Đối với Ukraine, quyết định này phản ánh lựa chọn chiến lược: chấp nhận hy sinh ngắn hạn để đổi lấy khả năng cầm cự và tạo lợi thế dài hạn.
Dù kết quả cuối cùng còn phụ thuộc vào nhiều biến số - từ diễn biến chiến trường đến cục diện ngoại giao - tổng động viên hiện nay đã và đang định hình tương lai của đất nước này.
Giữa khói lửa chiến tranh, câu hỏi đặt ra không chỉ là Ukraine có thể huy động bao nhiêu binh sĩ, mà là xã hội Ukraine có thể duy trì sự đoàn kết và niềm tin đến đâu. Bởi trong một cuộc chiến kéo dài, sức mạnh của một quốc gia không chỉ đo bằng quân số hay vũ khí, mà còn bằng ý chí của những con người sẵn sàng đứng lên bảo vệ điều họ tin là đáng giá nhất.
Tiến sĩ Nguyễn Thắng Cảnh