Tổng thống Mỹ làm trung gian giải quyết xung đột giữa Thái Lan và Campuchia
Thứ năm, 11/12/2025 - 06:57 (GMT+7)
TCVM - Trong bối cảnh căng thẳng biên giới giữa Thái Lan và Campuchia có nguy cơ leo thang, đặc biệt liên quan đến khu vực gần đền Preah Vihear và vùng biên phòng giáp ranh, việc Tổng thống Mỹ đề xuất đóng vai trò trung gian được xem là bước đi đáng chú ý nhằm ngăn chặn xung đột chuyển hóa thành đối đầu quân sự.
Để tiến trình hòa giải diễn ra hiệu quả, các biện pháp của từng bên—Mỹ, Thái Lan và Campuchia—cần được xác định rõ ràng, minh bạch và phối hợp đồng bộ.
Biện pháp của Mỹ (vai trò trung gian)
Là quốc gia trung gian, Mỹ cần đảm bảo tính khách quan, tôn trọng chủ quyền, đồng thời vận dụng uy tín ngoại giao để thúc đẩy hòa bình. Các biện pháp chủ yếu gồm:
Tổ chức đối thoại đa cấp
Mỹ có thể mời đại diện cấp cao của hai nước tham dự các vòng đàm phán song phương và đa phương tại Washington hoặc một địa điểm trung lập. Ngoài ra, Mỹ nên hỗ trợ xây dựng các kênh đối thoại cấp chuyên viên an ninh, luật biên giới và kinh tế nhằm giải quyết các khía cạnh cụ thể của tranh chấp.
Đề xuất lập nhóm quan sát chung quốc tế
Mỹ có thể phối hợp cùng Liên Hợp Quốc hoặc ASEAN thành lập lực lượng quan sát viên nhằm giám sát tình hình thực địa, giảm nguy cơ hiểu lầm quân sự. Việc này cũng giúp xây dựng lòng tin, tránh các hành động đơn phương leo thang.
Hỗ trợ chuyên môn về phân định biên giới
Thông qua các chuyên gia địa lý, luật quốc tế và bản đồ học, Mỹ có thể hỗ trợ hai nước đánh giá chính xác các dữ liệu lịch sử, tài liệu pháp lý và hiện trạng thực địa nhằm tìm ra giải pháp phù hợp với luật pháp quốc tế.
Sử dụng sức ép ngoại giao tích cực
Mỹ có thể vận dụng ảnh hưởng của mình để khuyến khích hai bên tuân thủ thỏa thuận ngừng bắn, tránh triển khai thêm lực lượng, đồng thời cam kết hỗ trợ kinh tế hoặc an ninh nếu hai nước đạt bước tiến trong hòa giải.
Bảo đảm cơ chế hòa giải lâu dài
Ngoài việc giải quyết xung đột trước mắt, Mỹ có thể thúc đẩy việc ký kết thỏa thuận hợp tác biên giới bền vững, bao gồm thương mại, kiểm soát biên giới, an ninh và khai thác tài nguyên chung.
Thúc đẩy phát triển kinh tế biên giới chung
Bằng cách mở rộng các khu kinh tế biên giới và dự án phát triển chung, Thái Lan có thể giảm tình trạng căng thẳng, biến khu vực tranh chấp thành vùng hợp tác thay vì đối đầu.
Tăng cường trao đổi nhân dân – nhân dân
Khuyến khích các hoạt động giao lưu văn hóa, du lịch, thương mại nhằm giảm sự thù địch và tăng hiểu biết giữa cộng đồng dân cư hai nước.

Tổng thống Trump có thể đóng vai trò trung gian hòa giải giữa Thái Lan và Campuchia
Biện pháp của Campuchia
Campuchia cũng cần thực hiện các bước đi tích cực nhằm củng cố niềm tin và bảo vệ chủ quyền bằng con đường hòa bình.
Cam kết không đơn phương thay đổi hiện trạng
Campuchia cần tránh các hành động bị Thái Lan xem là mở rộng ảnh hưởng quân sự hoặc hành chính tại khu vực tranh chấp.
Chấp nhận cơ chế quan sát quốc tế
Việc đồng ý cho lực lượng quan sát quốc tế hoạt động sẽ giúp Campuchia chứng minh thiện chí và sự minh bạch trong việc duy trì hòa bình.
Tham gia đối thoại dựa trên hồ sơ pháp lý
Campuchia có thể tiếp tục khẳng định lập trường dựa trên các phán quyết quốc tế nhưng đồng thời sẵn sàng thảo luận giải pháp linh hoạt như quản lý chung khu vực hoặc phân chia quyền lợi.
Hợp tác chống buôn lậu và tội phạm biên giới
Bằng cách phối hợp chặt chẽ với Thái Lan, Campuchia có thể làm giảm căng thẳng và tăng cường an ninh, tạo điều kiện thuận lợi cho hòa giải.
Sự tham gia của Tổng thống Mỹ với vai trò trung gian mở ra cơ hội quan trọng để Thái Lan và Campuchia giải quyết tranh chấp biên giới bằng biện pháp hòa bình. Hiệu quả của tiến trình này phụ thuộc vào thiện chí, nỗ lực phối hợp và cam kết tôn trọng luật pháp quốc tế của tất cả các bên. Nếu các biện pháp được triển khai đồng bộ, xung đột có thể chuyển thành cơ hội hợp tác, mang lại ổn định và phát triển cho cả khu vực.
Tiến sĩ Nguyễn Thắng Cảnh