Nhịp cầu doanh nghiệp

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều cơ hội đan xen thách thức, yêu cầu đặt ra đối với nền kinh tế Việt Nam là phải đổi mới mạnh mẽ mô hình tăng trưởng, nâng cao chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh.

Trong tiến trình đó, khu vực kinh tế nhà nước tiếp tục được xác định giữ vai trò chủ đạo, là lực lượng vật chất quan trọng để Nhà nước định hướng, điều tiết và ổn định kinh tế vĩ mô.

Sự ra đời của Nghị quyết 79 của Bộ Chính trị được xem như một "chìa khóa vạn năng",mở ra không gian và động lực mới để kinh tế nhà nước phát triển trên một tầm cao mới, hiện đại hơn, hiệu quả hơn và hội nhập sâu rộng hơn.

Định vị lại vai trò kinh tế nhà nước trong bối cảnh mới

Thực tiễn hơn ba thập niên đổi mới cho thấy kinh tế nhà nước đã có những đóng góp quan trọng cho tăng trưởng, bảo đảm an sinh xã hội, giữ vững các cân đối lớn của nền kinh tế.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, khu vực này vẫn tồn tại không ít hạn chế:hiệu quả sử dụng vốn chưa cao, quản trị doanh nghiệp chậm đổi mới, cơ chế giám sát còn bất cập, năng lực cạnh tranh của nhiều doanh nghiệp nhà nước (DNNN) chưa tương xứng với nguồn lực nắm giữ.

Nghị quyết 79 ra đời trong bối cảnh đó, với tinh thần nhìn thẳng vào sự thật, đánh giá đúng thực trạng và đề ra những giải pháp mang tính đột phá.

Điểm nổi bật của nghị quyết là không chỉ khẳng định vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước về mặt định hướng, mà còn nhấn mạnh yêu cầu nâng cao chất lượng và hiệu quả của vai trò ấy.

Chủ đạo không đồng nghĩa với bao cấp, bao trùm; chủ đạo phải được thể hiện bằng năng lực dẫn dắt, khả năng tạo động lực và sức lan tỏa đối với toàn bộ nền kinh tế.

Tư duy mới: từ "quản lý" sang "kiến tạo phát triển"

Một trong những điểm mới quan trọng của Nghị quyết 79 là sự chuyển biến rõ nét trong tư duy về vai trò của Nhà nước đối với kinh tế nhà nước.

Nếu trước đây, cách tiếp cận nặng về quản lý hành chính, can thiệp trực tiếp, thì nay nghị quyết nhấn mạnh Nhà nước đóng vai trò kiến tạo phát triển, xây dựng thể chế, tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh và minh bạch.

Theo đó, Nhà nước tập trung vào việc hoàn thiện khung pháp lý, tách bạch rõ chức năng quản lý nhà nước với chức năng đại diện chủ sở hữu vốn, tăng cường phân cấp, phân quyền gắn với trách nhiệm giải trình.

Đây chính là "chìa khóa" để khắc phục tình trạng chồng chéo, vừa đá bóng vừa thổi còi - một trong những nguyên nhân làm giảm hiệu quả hoạt động của DNNN trong thời gian qua.

Nghị quyết 79 của Bộ Chính trị đóng vai trò quan trọng là động lực phát triển kinh tế Việt Nam

Doanh nghiệp nhà nước: tinh gọn, mạnh và chuyên nghiệp

Nghị quyết 79 đặt ra yêu cầu cơ cấu lại mạnh mẽ hệ thống DNNN theo hướng tinh gọn, tập trung vào những lĩnh vực then chốt, thiết yếu, những ngành mà khu vực tư nhân không muốn hoặc không thể tham gia. Việc dàn trải, đầu tư ngoài ngành, kém hiệu quả phải được chấn chỉnh triệt để.

Song song với đó, nghị quyết nhấn mạnh đổi mới quản trị doanh nghiệp theo chuẩn mực quốc tế. Hội đồng quản trị, ban điều hành phải thực sự chuyên nghiệp, hoạt động trên cơ sở hiệu quả kinh doanh và trách nhiệm trước chủ sở hữu và xã hội.

Cơ chế tuyển dụng, bổ nhiệm cán bộ quản lý DNNN cần dựa trên năng lực, phẩm chất và kết quả công việc, thay vì tư duy "biên chế" hay "an toàn".

Đây chính là điểm mấu chốt để kinh tế nhà nước không chỉ "lớn" về quy mô, mà còn"mạnh" về năng lực cạnh tranh, đủ sức dẫn dắt các chuỗi giá trị trong nước và khu vực.

Phát huy nguồn lực nhà nước, khơi thông động lực xã hội

Một thông điệp xuyên suốt của Nghị quyết 79 là sử dụng hiệu quả nguồn lực nhà nước để kích hoạt và dẫn dắt các nguồn lực xã hội.

Kinh tế nhà nước không đứng tách biệt, càng không đối lập với kinh tế tư nhân, mà phải đóng vai trò "bà đỡ", tạo nền tảng cho các thành phần kinh tế khác cùng phát triển.

Thông qua đầu tư vào hạ tầng chiến lược, năng lượng, logistics, khoa học - công nghệ, chuyển đổi số..., khu vực kinh tế nhà nước sẽ tạo ra "đường băng" để doanh nghiệp tư nhân cất cánh.

Cách tiếp cận này phù hợp với xu thế phát triển hiện đại, khi vai trò của Nhà nước được đo bằng khả năng tạo lập môi trường thuận lợi và thúc đẩy đổi mới sáng tạo, thay vì can thiệp sâu vào hoạt động kinh doanh cụ thể.

Gắn phát triển kinh tế với bảo đảm an ninh, chủ quyền

Một khía cạnh quan trọng khác của Nghị quyết 79 là nhấn mạnh vai trò của kinh tế nhà nước trong việc bảo đảm an ninh kinh tế, an ninh năng lượng, an ninh lương thực và chủ quyền quốc gia.

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn ngày càng gay gắt, biến động địa chính trị, địa kinh tế khó lường, việc duy trì và phát triển các "trụ cột" kinh tế nhà nước ở những lĩnh vực then chốt mang ý nghĩa chiến lược lâu dài.

Điều này không chỉ phục vụ mục tiêu tăng trưởng kinh tế trước mắt, mà còn bảo đảm sự tự chủ, tự cường của nền kinh tế, giúp đất nước đứng vững trước những cú sốc bên ngoài.

Từ nghị quyết đến hành động: yếu tố quyết định thành công

Có thể khẳng định, Nghị quyết 79 của Bộ Chính trị đã vạch ra một tầm nhìn rõ ràng, toàn diện và mang tính đột phá đối với phát triển kinh tế nhà nước. Tuy nhiên, để nghị quyết thực sự trở thành "chìa khóa vạn năng", vấn đề then chốt nằm ở khâu tổ chức thực hiện.

Điều đó đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, từ Trung ương đến địa phương; sự quyết liệt trong hoàn thiện thể chế, chính sách; và đặc biệt là tinh thần đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm của đội ngũ cán bộ quản lý.

Khi nghị quyết được triển khai bằng hành động cụ thể, nhất quán và minh bạch, kinh tế nhà nước sẽ thực sự phát huy vai trò chủ đạo, trở thành động lực quan trọng đưa nền kinh tế Việt Nam phát triển nhanh, bền vững và vươn lên tâm cao mới.

Trong dòng chảy đổi mới không ngừng của đất nước, Nghị quyết 79 không chỉ là một văn kiện chính trị quan trọng, mà còn là kim chỉ nam hành động, mở ra kỳ vọng về một khu vực kinh tế nhà nước hiện đại, hiệu quả, đủ sức gánh vác những sứ mệnh lớn lao trong giai đoạn phát triển mới của Tổ quốc.