Lý do đằng sau việc Tổng thống Hàn Quốc có ý định xin lỗi Triều Tiên?
Thứ bảy, 03/01/2026 - 08:02 (GMT+7)
TCVM - Sự kiện Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung cân nhắc xin lỗi Triều Tiên không phải chỉ là một cử chỉ "ngoại giao đẹp" - đó phản ánh một thay đổi chiến lược rõ rệt trong chính sách liên Triều.
Bối cảnh của sự kiện đáng chú ý này
Vụ việc xuất phát từ cáo buộc rằng chính quyền tiền nhiệm, dưới sự lãnh đạo Yoon Suk Yeol, đã dùng máy bay không người lái (UAV/drone) để bay sang không phận Triều Tiên và thả truyền đơn tuyên truyền chống chế độ Bình Nhưỡng.
Hành động này được xem là "khiêu khích" và có khả năng làm leo thang căng thẳng giữa hai miền, có thể đe dọa an ninh, dẫn đến đối đầu quân sự.
Bên cạnh đó, sau khi ông Yoon bị phế truất và đang bị truy tố vì các cáo buộc liên quan đến việc lạm dụng quyền lực và "tiếp tay cho kẻ thừ", chính quyền mới do Lee Jae Myung lãnh đạo đã tìm cách thay đổi chính sách với Triều Tiên.
Cụ thể, kể từ khi nhậm chức tháng 6/2025, Lee từng ra lệnh ngừng các hoạt động phát loa tuyên truyền, ngừng rải truyền đơn bằng bóng bay sang Triều Tiên, như những biện pháp nỗ lực cải thiện quan hệ liên Triêu.
Điều đó đặt bối cảnh khiến lời xin lỗi - dù còn cân nhắc - trở nên có ý nghĩa chính trị và biếu tượng mạnh: đó là một bước lùi so với chính sách đối đầu, thể hiện thiện chí "hàn gắn" và tạo điều kiện tái khởi động đối thoại.
Lý do đằng sau?
Nhận thức chính thức về "sai lầm" của chính quyền tiền nhiệm
Ông Lee nói rõ rằng mình "muốn có thể xin lỗi Triều Tiên" vì các hoạt động UAV/ rải truyền đơn của chính quyền trước - những hoạt động bị tin là đã làm gia tăng căng thẳng.
Mặc dù ông thừa nhận rằng việc đưa ra lời xin lỗi chính thức "về mặt nhà nước" là khó khăn - do "bối cảnh chính trị nội bộ. Nhưng việc cân nhắc xin lỗi cho thấy một sự nhìn nhận trách nhiệm, hoặc ít nhất là một thái độ khác so với quan điểm cứng rắn trước đây.
Chính sách mới: hướng đến hòa hoãn, bình ổn bán đảo
Dưới thời Lee Jae Myung, Hàn Quốc đã thay đổi rõ rệt chính sách với Bắc Triều Tiên: ngừng phát loa tuyên truyền, ngừng rải truyền đơn - các hoạt động đã kéo dài nhiều thập niên.
Ông khẳng định rằng hòa bình và "hàn gắn quan hệ liên Triều" là con đường thực tế để đảm bảo an ninh, ổn định cho quốc gia.
Trong bối cảnh chiến lược quốc tế (quan hệ với Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản) đang thay đổi, Seoul có lợi khi giảm leo thang căng thẳng, tránh xung đột - lời xin lỗi có thể là một tín hiệu ngoại giao quan trọng.
Áp lực nội bộ: chính trị, dư luận và hậu quả pháp lý
Việc chính quyền trước bị xem là dùng UAV/rải truyền đơn một cách "khiêu khích" để tạo cớ ban bố thiết quân luật - và hiện đang chịu trách nhiệm pháp lý - khiến hành động đó trở thành gánh nặng chính trị-nhân đạo.
Trong bối cảnh đó, lời xin lỗi - dù mang tính biểu tượng - có thể giúp chính quyền Lee xóa đi phần nào "vết nhớ" từ những hành động bị coi là cực đoan, và tạo đất tốt hơn cho chính sách hòa hoãn.
Ngoài ra, việc tiếp tục chính sách cũ - có thể kích động phản ứng từ Bắc Triều Tiên đặt Hàn Quốc vào thế rủi ro, cả về an ninh lẫn ngoại giao; lời xin lỗi và chuyển đổi chính sách có thể giảm rủi ro.
Nhu cầu xây dựng lại uy tín quốc gia và ổn định nội bộ
Hành động drone + truyền đơn từng khiến quan hệ liên Triều căng thắng - một lời xin lỗi có thể giúp cải thiện hình ảnh Hàn Quốc, thể hiện là quốc gia "chịu trách nhiệm", , tìm hướng hòà giải.
Với chính quyền mới muốn đặt ưu tiên hòa bình, thương lượng, lời xin lỗi có thể là bước khởi đầu để xây dựng lại lòng tin - cả trong nội bộ và với Bắc Triều Tiên.
Về lâu dài, nếu thành công, điều này có thể mở lại kênh đối thoại, giảm nguy cơ quân sự, góp phần ổn định vùng Đông Bắc Á.

Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung
Những khó khăn, rủi ro khi xin lỗi Triều Tiên - tại sao Tổng thống Lee còn lưỡng lự?
Theo chính ông Lee, việc xin lỗi chính thức "về mặt nhà nước" có thể biến thành một vấn đề chính trị - khiến ông bị chỉ trích là "thiên Triều Tiên", làm dấy lên phản ứng mạnh từ phe bảo thủ trong nội bộ Hàn Quốc.
Với một xã hội Hàn Quốc có cảm giác mạnh về lòng tự tôn quốc gia và an ninh trước Triều Tiên, lời xin lỗi có thể làm lung lay niềm tin của một bộ phận cử tri vào chính quyền; gây chia rẽ chính trị.
Về mặt chiến lược - nếu Bình Nhưỡng không đáp trả thiện chí, lời xin lỗi có thể bị coi là yếu đuối hoặc bị lợi dụng, làm suy yếu uy thế của Hàn Quốc.
Bước đi tích cực nhưng cần tính toán cẩn thận
Giới quan sát cho rằng, nếu được tiến hành khéo léo - lời xin lỗi từ Hàn Quốc hiện nay là một bước đi khôn ngoan và có tính chiến lược.
Nó phù hợp với cục diện mới: chính quyền mới, chính sách mềm dẻo hơn, mong muốn ổn định, đối thoại, giảm căng thẳng. Nó cũng phản ánh một nhận thức rằng các hành động "khiêu khích" trước đây - dù có thể được biện hộ như nhằm răn đe Triều Tiên - đã đặt Hàn Quốc vào tình thế rủi ro: pháp lý, chính trị và ngoại giao.
Tuy nhiên, để lời xin lỗi thực sự có tác dụng - không chỉ mang tính "biểu tượng" – Hàn Quốc cần kèm theo các bước tiếp theo: hòa hoãn chính sách, duy trì đối thoại, minh bạch trong quân sự và ngoại giao đồng thời giữ được sự ổn định chính trị nội bộ.
Nếu không, xin lỗi mà thiếu hành động cụ thể có thể bị phản tác dụng: dễ bị xem là yếu đuối, bị phê phán. Ngoài ra - do tính nhạy cảm của vấn đề - chính quyền Lee cần cân nhắc thời điểm, cách thức, ngôn ngữ của lời xin lỗi sao cho vừa mang tính ngoại giao, vừa không làm dậy song nội bộ.
Việc ông Lee Jae Myung cân nhắc xin lỗi Triều Tiên không phải chỉ là một cử chỉ "ngoại giao đẹp" - đó phản ánh một thay đổi chiến lược rõ rệt trong chính sách liên Triều.
Có nhiều nguyên nhân dẫn tới quyết định này:
• Nhận thức trách nhiệm sau các hành động khiêu khích của chính quyền trước,
• Mong muốn ổn định, hòa hoãn để bảo vệ an ninh quốc gia,
• Nhu cầu xây dựng lại uy tín và môi trường đối thoại,
• Áp lực chính trị - cả trong nội bộ lẫn quốc tế - đòi hỏi sự thay đổi hướng đi.
Nếu được thực hiện khôn khéo và đi kèm với chính sách có trách nhiệm, lời xin lỗi có thể là bước khởi đầu cho một kỷ nguyên mới trong quan hệ Hàn - Triều. Nhưng nếu chỉ mang tính hình thức, mà thiếu hành động cụ thể, nó có thể phản tác dụng - làm dấy lên nghi ngờ, chia rẽ, và thậm chí khiến Hàn Quốc mất uy tín trước cả trong nước lẫn quốc tế.
Tiến sĩ Nguyễn Thắng Cảnh