Toàn cảnh nước mỹ

Ngày 15/1 (giờ Washington), Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố thành lập Ủy ban Quốc gia Quản lý Dải Gaza (National Committee for the Administration of Gaza – NCAG), đánh dấu bước triển khai quan trọng trong giai đoạn hai của Kế hoạch toàn diện chấm dứt xung đột Gaza do Mỹ đề xuất.

Tổng thống Trump tại hội nghị thượng đỉnh hòa bình Gaza ở Sharm El-Sheikh vào tháng 10. Ảnh: AFP

Theo tuyên bố của Nhà Trắng, NCAG sẽ do Tiến sĩ Ali Sha’ath - một nhà lãnh đạo kỹ trị giàu kinh nghiệm - đứng đầu, chịu trách nhiệm khôi phục các dịch vụ công thiết yếu, tái thiết các thiết chế dân sự, ổn định đời sống thường nhật tại Gaza, đồng thời đặt nền móng cho một mô hình quản trị tự chủ, bền vững trong dài hạn.

Việc thành lập NCAG được khẳng định phù hợp với Nghị quyết 2803 (2025) của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, trong đó ủng hộ Kế hoạch Hòa bình Gaza của Tổng thống Trump và hoan nghênh sự ra đời của Hội đồng Hòa bình Dải Gaza - cơ chế giám sát chiến lược, huy động nguồn lực quốc tế và bảo đảm trách nhiệm giải trình trong tiến trình chuyển Gaza từ xung đột sang hòa bình và phát triển.

Hội đồng Hòa bình Dải Gaza do Tổng thống Trump làm Chủ tịch, với một Ban Điều hành sáng lập quy tụ nhiều nhân vật cấp cao trong các lĩnh vực ngoại giao, phát triển, tài chính và tái thiết, bao gồm Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio, ông Jared Kushner, cựu Thủ tướng Anh Tony Blair cùng nhiều lãnh đạo và chuyên gia quốc tế khác. Hội đồng sẽ điều phối các danh mục then chốt như xây dựng năng lực quản trị, quan hệ khu vực, tái thiết hạ tầng, thu hút đầu tư và huy động nguồn vốn quy mô lớn.

Trong khuôn khổ vận hành, ông Nickolay Mladenov được bổ nhiệm làm Đại diện cấp cao phụ trách Gaza, đóng vai trò cầu nối giữa Hội đồng Hòa bình và NCAG tại thực địa. Song song, một Lực lượng Ổn định Quốc tế cũng được thành lập nhằm bảo đảm an ninh, hỗ trợ phi quân sự hóa và tạo điều kiện cho viện trợ nhân đạo, tái thiết.

Về thành phần tham gia, ngày 18/1, Tổng Bí thư Tô Lâm đã chính thức nhận lời mời của Tổng thống Trump, khẳng định Việt Nam sẵn sàng tham gia Hội đồng Hòa bình Dải Gaza với tư cách quốc gia thành viên sáng lập. Việt Nam nhấn mạnh lập trường nhất quán ủng hộ giải quyết các xung đột bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên Hợp Quốc, đồng thời ủng hộ giải pháp hai nhà nước, trong đó Palestine và Israel cùng tồn tại hòa bình.

Tổng Bí thư Tô Lâm trong cuộc điện đàm với Tổng thống Trump tháng 7/2025. Ảnh: TTXVN

Trong khi đó, Điện Kremlin cho biết Tổng thống Nga Vladimir Putin đã nhận được lời mời tham gia Hội đồng thông qua các kênh ngoại giao và đang xem xét đề nghị này. Động thái được đánh giá là đáng chú ý trong bối cảnh Nga thời gian qua hạn chế tham gia các cơ chế hợp tác quốc tế lớn, song vẫn duy trì vai trò nhất định tại Trung Đông.

Chính quyền Mỹ khẳng định tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Israel, các quốc gia Arab chủ chốt và cộng đồng quốc tế để bảo đảm triển khai hiệu quả Kế hoạch Hòa bình Gaza, đồng thời kêu gọi các bên liên quan hợp tác đầy đủ với NCAG, Hội đồng Hòa bình và Lực lượng Ổn định Quốc tế nhằm sớm đưa Gaza thoát khỏi xung đột, hướng tới ổn định, tái thiết và phát triển lâu dài.