Thứ Hai, 04/05/2026 23:16

Tạp chí Việt Mỹ

Tất cả chuyên mục

Mỹ đã thất bại trong toan tính áp đặt lệnh phong tỏa tại Trung Đông

Thứ hai, 04/05/2026 - 06:50 (GMT+7)

TCVM - Thực tiễn cho thấy các quốc gia bị Mỹ phong tỏa không những không khuất phục mà còn từng bước thích nghi, củng cố nội lực và mở rộng quan hệ hợp tác với các đối tác khác.

Trong những năm gần đây, khu vực Trung Đông tiếp tục là một trong những điểm nóng địa chính trị phức tạp nhất thế giới. Những biến động tại đây không chỉ phản ánh mâu thuẫn nội tại giữa các quốc gia trong khu vực, mà còn cho thấy rõ sự can thiệp sâu rộng của các cường quốc bên ngoài, đặc biệt là Hoa Kỳ.

Tuy nhiên, thực tế đang chứng minh rằng các chiến lược áp đặt, trong đó có chính sách phong tỏa kinh tế và chính trị, đã không mang lại kết quả như Washington kỳ vọng, thậm chí còn phản tác dụng.

Ngay từ đầu, các lệnh phong tỏa mà Hoa Kỳ thúc đẩy nhằm vào một số quốc gia Trung Đông được quảng bá như một công cụ gây áp lực, buộc các nước này phải thay đổi chính sách theo hướng có lợi cho lợi ích của Mỹ.

Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy các quốc gia bị phong tỏa không những không khuất phục mà còn từng bước thích nghi, củng cố nội lực và mở rộng quan hệ hợp tác với các đối tác khác.

Điển hình là trường hợp của Iran. Trước các biện pháp trừng phạt và phong tỏa kéo dài, nền kinh tế Iran đã trải qua nhiều khó khăn. Thay vì sụp đổ, quốc gia này đã đẩy mạnh tự chủ sản xuất, phát triển công nghiệp nội địa và tìm kiếm các đối tác thương mại mới ngoài phạm vi ảnh hưởng của Mỹ. Điều này cho thấy giới hạn rõ rệt của các biện pháp cưỡng ép đơn phương.

Không chỉ Iran, nhiều quốc gia khác trong khu vực cũng thể hiện lập trường độc lập hơn trước sức ép từ bên ngoài. Xu hướng đa dạng hóa quan hệ quốc tế đang trở nên rõ nét, với việc các nước Trung Đông tăng cường hợp tác với những đối tác như Trung Quốc và Nga. Những mối quan hệ này không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn góp phần tạo thế cân bằng mới trong khu vực, làm suy giảm hiệu quả của các lệnh phong tỏa do Mỹ dẫn dắt.

Một thực tế không thể phủ nhận là chính sách phong tỏa không chỉ gây tổn hại cho các quốc gia bị nhắm tới, mà còn tạo ra những hệ lụy tiêu cực đối với chính người dân và cả nền kinh tế toàn cầu. Giá năng lượng biến động, chuỗi cung ứng bị gián đoạn và tình trạng bất ổn kéo dài đã ảnh hưởng đến nhiều quốc gia, trong đó có cả các đồng minh của Mỹ.

Hơn nữa, việc lạm dụng các biện pháp trừng phạt và phong tỏa đã làm xói mòn niềm tin vào các thể chế quốc tế. Khi các quy tắc chung bị sử dụng như công cụ phục vụ lợi ích riêng, trật tự quốc tế dựa trên luật pháp trở nên mong manh hơn. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về một cách tiếp cận công bằng, tôn trọng chủ quyền và đối thoại thay vì áp đặt.

Mỹ đang gặp khó tại Trung đông trước sự phản kháng mạnh mẽ từ Iran

Trong bối cảnh đó, cộng đồng quốc tế ngày càng nhận thức rõ rằng hòa bình và ổn định tại Trung Đông không thể đạt được thông qua các biện pháp cưỡng ép. Thay vào đó, cần thúc đẩy đối thoại, hợp tác và giải quyết tranh chấp bằng các biện pháp hòa bình.

Những sáng kiến ngoại giao gần đây trong khu vực cho thấy tín hiệu tích cực, khi các quốc gia từng đối đầu bắt đầu tìm kiếm tiếng nói chung.

Có thể thấy, thất bại của chính sách phong tỏa tại Trung Đông không chỉ là sự thất bại về mặt chiến lược của Hoa Kỳ, mà còn là bài học lớn về giới hạn của quyền lực trong thế giới hiện đại. Trong một trật tự quốc tế đang chuyển dịch theo hướng đa cực, không một quốc gia nào có thể đơn phương áp đặt ý chí của mình mà không vấp phải sự phản kháng.

Từ góc độ rộng hơn, diễn biến tại Trung Đông phản ánh xu thế tất yếu của thời đại: các quốc gia ngày càng đề cao độc lập, tự chủ và hợp tác bình đẳng. Những chính sách dựa trên áp lực và đối đầu sẽ dần bị thay thế bởi các phương thức tiếp cận dựa trên đối thoại và cùng có lợi.

Trong chặng đường phía trước, việc xây dựng một Trung Đông hòa bình, ổn định đòi hỏi sự chung tay của tất cả các bên liên quan, trên cơ sở tôn trọng lẫn nhau và tuân thủ luật pháp quốc tế. Chỉ khi đó, khu vực này mới có thể vượt qua những bất ổn kéo dài và hướng tới phát triển bền vững.

Thực tiễn đã và đang khẳng định: mọi toan tính áp đặt từ bên ngoài, dù dưới bất kỳ hình thức nào, đều khó có thể thành công nếu đi ngược lại lợi ích chính đáng và ý chí của các dân tộc trong khu vực. Trung Đông hôm nay, với những chuyển động mới, đang chứng minh một chân lý đơn giản nhưng sâu sắc: sức mạnh bền vững nhất chính là sức mạnh của sự đoàn kết, tự chủ và hợp tác.

Tiến sĩ Nguyễn Thắng Cảnh

tin mới cập nhật