Việt Nam đất nước con người

Chính phủ tăng cường chỉ đạo công tác xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 33/NQ-CP ngày 5/3/2026 về phiên họp chuyên đề xây dựng pháp luật tháng 2/2026, trong đó đánh giá kết quả công tác xây dựng và hoàn thiện thể chế, pháp luật trong nhiệm kỳ 2021 – 2025, đồng thời đề ra các nhiệm vụ, giải pháp nhằm tiếp tục nâng cao chất lượng xây dựng pháp luật trong thời gian tới.

Theo Nghị quyết, trong nhiệm kỳ 2021 – 2025, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các thành viên Chính phủ đã chủ động, tích cực lãnh đạo, chỉ đạo công tác xây dựng và hoàn thiện thể chế, pháp luật, tập trung vào việc xây dựng và trình Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội các dự án luật, pháp lệnh, nghị quyết cùng các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành. Trong nhiệm kỳ, Chính phủ đã tổ chức 41 phiên họp chuyên đề về xây dựng pháp luật và cho ý kiến đối với hơn 215 dự án luật, pháp lệnh, nghị quyết và hồ sơ chính sách xây dựng luật, nghị quyết, trong đó có nhiều dự án luật quan trọng, phức tạp và cấp bách.

Tính chung cả nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV, Chính phủ đã trình Quốc hội và Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, thông qua 179 luật, pháp lệnh, nghị quyết, gấp hơn hai lần so với nhiệm kỳ Quốc hội khóa XIV. Công tác xây dựng pháp luật đã có những chuyển biến quan trọng về tư duy và phương thức thực hiện theo tinh thần Nghị quyết số 66-NQ/TW của Bộ Chính trị ngày 30/4/2025 về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới. Đồng thời, công tác tổ chức thi hành pháp luật cũng được gắn kết chặt chẽ hơn với cải cách thủ tục hành chính và cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh.

Chính phủ yêu cầu các bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ tiếp tục tập trung nguồn lực, chỉ đạo quyết liệt công tác xây dựng và hoàn thiện thể chế theo tinh thần các nghị quyết của Đảng, Quốc hội và Chính phủ. Các bộ, ngành cần trực tiếp phụ trách và chịu trách nhiệm toàn diện về chất lượng, tiến độ xây dựng các dự án luật, dự thảo văn bản quy phạm pháp luật; quán triệt và thực hiện nghiêm tinh thần “6 tăng cường”, “6 rõ”, “6 sao”, “6 phải” trong quá trình xây dựng pháp luật.

Nghị quyết cũng nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục đổi mới tư duy xây dựng pháp luật, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu quản lý nhà nước và yêu cầu khuyến khích đổi mới sáng tạo, thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội. Các cơ quan cần thường xuyên rà soát, cập nhật các chủ trương, chính sách của Đảng để kịp thời thể chế hóa thành quy định pháp luật; đồng thời phát hiện và kiến nghị sửa đổi, bổ sung các quy định còn bất cập, chồng chéo hoặc thiếu tính khả thi.

Chính phủ yêu cầu nâng cao chất lượng xây dựng pháp luật từ khâu xây dựng chính sách đến soạn thảo văn bản, chỉ áp dụng thủ tục rút gọn trong những trường hợp thật sự cần thiết và đúng quy định. Việc xây dựng chính sách cần tăng cường khảo sát thực tiễn, nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế, đánh giá tác động đầy đủ và tham vấn ý kiến chuyên gia, nhà khoa học cũng như các đối tượng chịu tác động của chính sách, tránh đẩy khó khăn cho người dân và doanh nghiệp trong quá trình thiết kế chính sách.

Bên cạnh đó, các dự án luật, pháp lệnh và nghị quyết cần được rà soát kỹ về điều kiện bảo đảm thi hành, điều khoản chuyển tiếp, nội dung giao quy định chi tiết và thời điểm có hiệu lực để bảo đảm tính khả thi của văn bản cũng như sự đồng bộ của hệ thống pháp luật. Các bộ, ngành phải cập nhật đầy đủ, kịp thời tiến độ xây dựng văn bản trên Hệ thống thông tin quản lý Chương trình xây dựng văn bản quy phạm pháp luật để phục vụ công tác tổng hợp, báo cáo Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ.

Chính phủ cũng yêu cầu đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với phân bổ nguồn lực, nâng cao năng lực thực thi và thiết lập cơ chế giám sát, kiểm tra hiệu quả. Đồng thời, siết chặt kỷ luật, kỷ cương, phòng chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí trong công tác xây dựng pháp luật; cắt giảm và đơn giản hóa thủ tục hành chính, xóa bỏ cơ chế “xin – cho”, tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh và tạo lập môi trường đầu tư minh bạch, thuận lợi.

Tại phiên họp ngày 27/2/2026, Chính phủ đã thảo luận và cho ý kiến đối với bốn dự án luật và một dự án nghị quyết gồm: Luật Thủ đô (sửa đổi), Luật Hộ tịch (sửa đổi), Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi), Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngoài và Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế phối hợp, chính sách đặc thù nâng cao hiệu quả phòng ngừa và giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế.

Đối với dự án Luật Thủ đô (sửa đổi), Chính phủ cơ bản thống nhất với đề xuất của Bộ Tư pháp và yêu cầu tiếp tục rà soát, hoàn thiện dự thảo theo hướng giải quyết triệt để các “điểm nghẽn” trong quá trình phát triển của Thủ đô Hà Nội, đồng thời bảo đảm nguyên tắc phân quyền mạnh mẽ cho chính quyền Thủ đô đi đôi với việc bảo đảm nguồn lực thực hiện và cơ chế giám sát chặt chẽ.

Về dự án Luật Hộ tịch (sửa đổi), Chính phủ yêu cầu tiếp tục rà soát, chỉnh lý các quy định nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong quản lý hộ tịch, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ với hệ thống pháp luật hiện hành và điều kiện thực tiễn.

Đối với dự án Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi), Chính phủ nhấn mạnh yêu cầu thể chế hóa đầy đủ chủ trương của Đảng về tín ngưỡng, tôn giáo, bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của người dân; đồng thời đổi mới phương thức quản lý nhà nước theo hướng phát huy vai trò tự quản của cộng đồng và các tổ chức tôn giáo, gắn với việc tăng cường phân cấp, phân quyền và ứng dụng công nghệ trong quản lý, cung cấp dịch vụ công trực tuyến.